Pomiary promieniowania chronią zdrowie, ale nie dają zwolnienia z VAT. Działalność profilaktyczna, nawet jeśli realizowana przez podmiot leczniczy, nie zawsze stanowi usługę opieki medycznej w rozumieniu ustawy o VAT.

Instytut zajmujący się dozymetrią – pomiarami dawek promieniowania jonizującego – argumentował, że jego działalność powinna korzystać ze zwolnienia z VAT, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 18 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług. Uważał, że jego usługi mają charakter… profilaktyki zdrowotnej, gdyż pozwalają wykrywać zagrożenia dla zdrowia i zapobiegać chorobom osób narażonych na promieniowanie.

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej nie podzielił tego stanowiska. Uznał, że pomiary promieniowania nie stanowią usług opieki medycznej, ponieważ nie są skierowane na diagnozę, leczenie ani ocenę stanu zdrowia konkretnej osoby. To, że instytut jest podmiotem leczniczym, nie wystarczy do zastosowania zwolnienia – kluczowy jest cel usługi, a nie status wykonawcy.

Z fiskusem zgodził się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi (sygn. akt I SA/Łd 354/22). Wskazał, że pomiary środowiskowe dotyczą ochrony zdrowia ogółu osób w miejscu pracy, a nie indywidualnej opieki nad pacjentem. Gdyby przyjąć argumentację instytutu, zwolnieniem z VAT należałoby objąć również inne pomiary środowiskowe – np. hałasu czy oświetlenia – co byłoby sprzeczne z celem przepisu.

Ostatecznie Naczelny Sąd Administracyjny (wyrok z 6 listopada 2025 r., sygn. akt I FSK 2021/22) podtrzymał to stanowisko. Sąd wskazał, że usługa opieki medycznej musi bezpośrednio dotyczyć zdrowia konkretnej osoby – wymaga oceny jego stanu, diagnozy i ewentualnego leczenia. Tymczasem pomiary promieniowania mają charakter techniczny i prewencyjny, a nie medyczny.

Wyrok ten potwierdza, że zwolnienia z VAT są interpretowane ściśle – nawet działalność o charakterze prozdrowotnym nie będzie zwolniona, jeśli nie służy bezpośrednio pacjentowi.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.
2. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 06.11.2025 r., sygn. akt I FSK 2021/22.