Dzięki ustawie o certyfikacji wykonawców zamówień publicznych z 5 sierpnia 2025 r., przekazanej Prezydentowi RP do podpisu 6 sierpnia 2025 r., przedsiębiorcy nie będą musieli za każdym razem składać wielu dokumentów w trakcie kolejnych postępowań. Certyfikat, ważny przez określony czas, będzie mógł być wykorzystywany wielokrotnie przy ubieganiu się o nowe zamówienia publiczne.
Certyfikacja wykonawców stanie się nowym narzędziem weryfikacji podmiotowej w zamówieniach publicznych. Ustawę podpisał już Prezydent RP, a obecnie oczekuje ona na publikację w Dzienniku Ustaw. Przepisy wejdą w życie 10 miesięcy po ogłoszeniu. Nowe rozwiązania pozwolą wykonawcom na oficjalne potwierdzenie spełniania określonych wymogów niezbędnych do udziału w przetargu. Według ustawodawcy, certyfikaty mają uprościć i przyspieszyć procedury przetargowe. W artykule przedstawiamy kluczowe założenia ustawy dotyczące rodzajów certyfikatów, sposobu ich uzyskania oraz możliwych skutków dla zamawiających i wykonawców.
Nowa ustawa o certyfikacji wykonawców zamówień publicznych wprowadza dwa rodzaje certyfikatów: certyfikat niepodlegania wykluczeniu – potwierdzający brak przesłanek do wykluczenia z postępowania, certyfikat zdolności wykonawcy – potwierdzający spełnienie warunków udziału w przetargu, takich jak odpowiednie doświadczenie, zasoby czy sytuacja finansowa.
Pierwszy certyfikat ma służyć do wykazania braku podstaw wykluczenia wykonawcy z postępowania na dostawy, usługi i roboty budowlane, a drugi przeznaczony będzie do potwierdzenia spełniania warunków udziału w postępowaniu – art. 112 ust. 2 ustawy z 11.9.2019 r. Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1320; dalej: PrZamPubl).
Certyfikaty będą wydawane na wniosek wykonawcy przez akredytowane, niezależne podmioty, w terminie 30 dni od zawarcia umowy. Certyfikacja jest udzielana, zgodnie z żądaniem wykonawcy, na okres od roku do 3 lat, licząc od dnia jej udzielenia (art. 7 ust. 1 ustawy o certyfikacji wykonawców zamówień publicznych). Zgodnie z art. 24 ust.1 ustawy o certyfikacji wykonawców zamówień publicznych po udzieleniu certyfikacji wykonawca otrzymuje certyfikat, który wydawany jest w postaci elektronicznej, w języku polskim, a na wniosek wykonawcy dodatkowo w jednym z języków powszechnie używanych w handlu międzynarodowym (art. 24 ust. 4 ustawy o certyfikacji wykonawców zamówień publicznych). Wydane certyfikaty są zamieszczane w ogólnodostępnej i bezpłatnej Bazie Danych o Certyfikacji Wykonawców Zamówień Publicznych. Gromadzone w niej dane dotyczą certyfikatów, które są ważne, utraciły ważność lub ich ważność została zawieszona. W bazie znajdują się informacje o wykonawcach ubiegających się o udzielenie certyfikacji i podmiotach certyfikujących.
W przypadku odmowy certyfikacji, wykonawca będzie miał możliwość złożenia zastrzeżeń, które muszą zostać rozpatrzone w ciągu 14 dni. Certyfikacja nie wyklucza możliwości korzystania z dotychczasowego trybu udowadniania spełnienia warunków udziału w postępowaniu.
