Projekt nowelizacji ustawy o PIP zaostrza odpowiedzialność pracodawców – grzywny za wykroczenia przeciwko prawom pracownika mają wzrosnąć z obecnych 1–30 tys. zł do 2–60 tys. zł. Dodany ma zostać też nowy typ wykroczenia: kara za niekorzystne traktowanie osoby, którą inspektor pracy uznał za faktycznego pracownika, mimo że wykonywała umowę cywilnoprawną. Od chwili doręczenia decyzji PIP pracodawca nie będzie mógł podejmować wobec takiej osoby działań mogących wyglądać na odwet.

Eksperci alarmują, że niemal każda decyzja kadrowa – od zwolnienia po pominięcie przy podwyżce – może być uznana za naruszenie, co zmusi firmy do skrajnej ostrożności, nawet jeśli decyzja PIP zostanie później uchylona. Przedstawiciele pracodawców wskazują, że definicje retorsji i niekorzystnego traktowania są niejasne, co może prowadzić do paraliżu decyzyjnego i karania za działania oparte na obiektywnych przesłankach.

Część prawników uważa jednak, że nowy przepis może pozostać martwy, bo trudno będzie udowodnić winę pracodawcy i związek między decyzją a rzekomym odwetem. Zmiany pozytywnie oceniono jedynie w zakresie wyższych sankcji za utrudnianie egzekucji alimentów, które mają sięgnąć nawet 90 tys. zł.