Sąd Najwyższy uznał, że w postępowaniu o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym sąd może badać, czy decyzja ZUS stanowiąca podstawę wpisu hipoteki została prawidłowo doręczona.

Sprawa dotyczyła nieruchomości Hanny K., na której widniała hipoteka przymusowa na ponad 135 tys. zł, ustanowiona na podstawie decyzji ZUS dotyczącej zadłużenia jej poprzedniego właściciela, Jerzego K., z tytułu nieopłaconych składek z lat 2003–2009. Powódka domagała się wykreślenia hipoteki, wskazując na przedawnienie, ale kluczowe okazało się to, że w aktach brakowało dowodu prawidłowego doręczenia decyzji – nie było drugiego awiza ani potwierdzenia odbioru.

Sąd I instancji oddalił powództwo, lecz apelacja została uwzględniona i nakazano wykreślenie hipoteki. ZUS wniósł skargę kasacyjną, jednak SN ją oddalił, podkreślając, że wpis hipoteki może opierać się wyłącznie na doręczonej decyzji administracyjnej. Wskazał również, że sąd wieczystoksięgowy bada tę kwestię jedynie w ograniczonym zakresie, natomiast w postępowaniu o uzgodnienie treści księgi wieczystej możliwe jest pełne zweryfikowanie prawidłowości doręczenia decyzji ZUS.

Wyrok Sądu Najwyższego z 31 października 2025 r., sygn. akt II CSKP 110/23